روستای شرف آباد ورزقان

عاشیغ اویناماخ

اولین بازی محلی که بازی کردنش تو روستا رواج داره عاشیخ اویناماخ است که آن را معرفی میکنیم. این بازی بصورت چند نفره انجام میپذیرد.

 وسیله بازی هر نفر یک #دونقا (استخوان پای اؤکؤز(گاو نر) یا دانا) و تعدادی #عاشیخ (استخوان پای بز یا گوسفند که اندازه ای کوچکتر از اندازه دونقا دارد ) 

ایام قدیم در روستاها مردم به خاطر اینکه فاقد یخچال بودند هر سال یک یا چند گوسفند و بز را اوایل زمستان سر میبریدند و از آن #اِشکنه و #قرمه (قیله) درست می کردند و برای استفاده در طول سال ذخیره می نمودند. و به این مناسبت مهمانی میدادند ودرست در این مهمانیها دونقاها یا عاشیقها نصیب بچه ها میشد و ابزار بازی آنها را فراهم میگردید البته این موضوع هم اکنون بین روستانشینان کمتر مرسوم است ولی #عاشیخ و #دونقا را به راحتی میتوان از استخوان های گوسفندها و گاوهایی که در طول سال توسط خانوارها سر بریده میشوند فراهم کرد.

 ببخشید از موضوع اصلی عاشیخ اویناماخ خارج شدیم. یاد دوران زیبای سخت بچگی بخیر نمیدانم چه قدرت شگفتی وجود داشت که بدون توجه به سرمای شدید و با وجودی که سرما اجازه جمع کردن دستمان را به ما نمیداد به بازی عاشیق ادامه میدادیم و چه دعواهایی بر سر اینکه آیا عاشیخ از #جیزلیخ خارج شده یا نه، با هم میکردیم. بله خدمت شما عرض میکردم که این بازی به این صورت انجام می پذیرد:

 1-جیزلیخ:

 یک دایره بزرگ تقریبا به قطر 2 متر می کشیدند و هر نفر چندتا عاشیخ وسط دایره می گذارد و از فاصله تقریباً ۵-۶ با دونقا سعی در هدف قرار دادن عاشیخ ها میکنند و هر کس در نوبت خود بتواند با دونقا هر چند تا عاشیخ از این دایره بیرون ببرد آن عاشیخ ها را صاحب خواهد شد.

 در حالتی هم که عاشیخ به خاطر ضربه دونقا از وسط جیزلیخ حرکت کرده ولی از داخل جیزلیخ بیرون نیاید به این حال لُس میگویند که در این صورت بقیه افراد که نوبت پرتابشان رسیده است باید از لبه جیزلیخ اقدام به زدن عاشیخ ها کنند.

برای اینکه نوبت هر کس هم برای پرتاب دونقا معلوم بشه یکی از طرفین دونقا را به سمت آسمان می اندارد و طرف دوم تا رسیدن دونقا به زمین زمان دارد #جیک یا #بؤک بگوید(جیک طرف فرو رفته و مقعر دونقا و بؤک طرف دیگر دونقا که برجسته و حالت کوژ دارد)؛مثل شیر یا خط

اگر چیزی که شانسی گفته درست باشد او اول دونقا را پرتاب خواهد کرد که در اصطلاح بهش #پانج میگویند نفر دوم هم #آردی و نفر آخر #قرَقّه

و به این ترتیب هر کس در نوبه خودش با پرتاب دونقا هر چندتا که عاشیخ از جیزلیخ خارج کند آنها را تصاحب خواهد کرد.